تا زدن فرش ماشینی، اصولی ترین و بهترین روش

چرا تا کردن صحیح فرش اهمیت دارد؟

تا کردن درست فرش فقط یک کار ساده برای جمع‌وجور کردن نیست؛ بلکه روشی است برای جلوگیری از آسیب‌های جدی که ممکن است در تار و پود فرش ایجاد شود. شکستگی، ترک‌خوردگی و موج‌برداشتن از جمله پیامدهای تا کردن نادرست هستند که می‌توانند فرش را خراب کنند. روش صحیح تا کردن باعث می‌شود فشار به صورت یکنواخت پخش شود، عمر فرش بالا برود و در زمان باز شدن دوباره، بدون هیچ خط و شکستگی قابل‌استفاده باشد.

مهم‌ترین نکات قبل از شروع به تا کردن فرش

قبل از این‌که فرش را تا کنید، باید کاملاً تمیز، بدون گرد و غبار و صد درصد خشک باشد؛ زیرا حتی کمی رطوبت می‌تواند باعث کپک‌زدگی و بوی نامطبوع شود. همچنین سطحی که می‌خواهید فرش را روی آن تا بزنید باید صاف و بدون شیء تیز باشد تا به الیاف آسیب نرساند. انتخاب محیطی بزرگ و باز به شما کمک می‌کند تا فرش را صاف کرده و بهتر تا بزنید.

روش‌های مختلف تا کردن فرش؛ کدام بهتر است؟

• روش رول کردن فرش

رول کردن بهترین، کم‌خطرترین و استانداردترین روش جمع‌کردن فرش است. در این روش، فرش بدون ایجاد زاویه یا خط تیز به صورت استوانه‌ای جمع می‌شود و فشار به‌طور یکنواخت در کل سطح پخش می‌گردد و از آسیب‌های جدی مانند شکستگی تار و پود جلوگیری می‌کند.

• روش تا کردن ساده (چندتایی)

تا کردن ساده برای مواقعی مناسب است که فضای کمی برای جمع‌کردن فرش دارید. در این حالت فرش چندبار از طول یا عرض تا می‌شود. نکته مهم این است که تاها باید بدون فشار و زاویه تیز زده شوند تا شکستگی ایجاد نشود. در این روش احتمال شکستگی وجود دارد و بهتر است استفاده نشود.

• روش تا کردن پله‌کانی برای حمل آسان

در روش پله‌کانی، فرش به‌صورت مرحله‌ای و در چند بخش مساوی تا می‌شود تا حجم آن برای جابه‌جایی کم‌تر و حمل‌ونقل ساده‌تر شود. این مدل بیشتر در اسباب‌کشی و جابه‌جایی‌های طولانی کاربرد دارد. مهم‌ترین مزیت آن توزیع فشار یکنواخت در هنگام قرار دادن فرش در خودرو یا بسته‌بندی است.

• روش مخصوص فرش‌های ابریشمی و بسیار ارزشمند

فرش‌های ابریشمی و دستباف نفیس تقریباً هیچ تحملی نسبت به تا شدن‌های تیز ندارند. به همین دلیل، بهترین و تقریباً تنها روش مناسب برای آن‌ها، رول کردن استاندارد و استفاده از محافظ است. بسیاری از متخصصان فرش توصیه می‌کنند که این فرش‌ها حتی در کوتاه‌مدت نیز به‌صورت چندتایی تا نشوند، زیرا امکان ایجاد خط و شکستگی دائمی وجود دارد.

آموزش قدم‌به‌قدم تا کردن صحیح فرش

• مرحله اول: صاف کردن کامل فرش

در ابتدا فرش را روی یک سطح بزرگ، صاف و بدون شئ تیز پهن کنید. با دست یا جاروی نرم سطح فرش را کاملاً صاف کنید و مطمئن شوید هیچ چروک یا برجستگی‌ای وجود ندارد. صاف بودن کامل سطح، از ایجاد خط و شکستگی در ادامه کار جلوگیری می‌کند.

• مرحله دوم: مشخص کردن خط مرکزی بدون فشار

برای شروع تا کردن، یک خط فرضی در مرکز فرش تعیین کنید. توجه کنید که این خط نباید با خم‌کردن زیاد یا فشار دست ایجاد شود؛ بلکه فقط یک راهنما برای منظم‌تر بودن ادامه مراحل است. این کار کمک می‌کند تا تاها دقیق، منظم و هم‌اندازه باشند.

• مرحله سوم: تا کردن مرحله‌ای و بدون زاویه تیز

در این مرحله، فرش را به آرامی به سمت خط مرکزی یا وسط فرش جمع کنید. هر بار فقط مقداری از فرش را خم کنید تا از ایجاد زاویه تیز جلوگیری شود.

• مرحله چهارم: بستن فرش با بند نرم و محافظت از آن

پس از کامل شدن مراحل تا، فرش را با یک بند ، پارچه‌ای یا نوار مخصوص بسته‌بندی ببندید. از طناب‌های سفت یا پلاستیکی استفاده نکنید، زیرا ممکن است باعث فرو رفتگی در الیاف شوند. اگر قرار است فرش جابه‌جا شود، بهتر است آن را در کاور یا نایلون ضخیم قرار دهید تا از نفوذ گرد و غبار و ضربه جلوگیری شود.

تا زدن فرش ۱۲ متری

همانطور که گفتیم بهترین روش تا زدن فرش، فقط و فقط لوله‌کردن است و این قائده برای تا زدن فرش ۱۲ متری هم صادق است. در این روش هیچ زاویه‌ی تیز یا فشاری روی تار و پود ایجاد نمی‌شود و الیاف کاملاً سالم می‌مانند. تا زدن، مخصوصاً برای فرش‌های گران قیمت، می‌تواند باعث خط انداختن، شکستگی تار و پود و کاهش عمر فرش ماشینی شود.

به همین دلیل است که در کارخانه فرش آرش کاشان و حتی در بخش صادرات فرش ماشینی که حساسیت بسیار بالاتری دارند، فرش‌ها هرگز تا زده نمی‌شوند. تمام فرش‌های صادراتی فقط به‌صورت لوله‌ای جمع و بسته‌بندی می‌شوند تا کوچک‌ترین آسیبی به آن‌ها وارد نشود.

تا کردن فرش‌های ابریشمی، دستباف و ماشینی چه تفاوتی دارد؟

فرش‌های ابریشمی و دستباف حساس‌تر از فرش‌های ماشینی هستند و باید با دقت بیشتری تا شوند. این فرش‌ها نباید با تاهای تیز یا فشار زیاد جمع شوند؛ زیرا گره‌های آن‌ها بسیار لطیف‌تر و حساس‌تر است. در مقابل، فرش‌های ماشینی تحمل بالاتری دارند و معمولاً آسیب‌پذیری کمتری در مقابل فشار ایجاد شده توسط تا خوردن دارند. برای ابریشم و دستباف، استفاده از رول کردن همیشه بهترین و ایمن‌ترین روش است.

اشتباهات رایج هنگام تا کردن فرش

یکی از رایج‌ترین اشتباهات، ایجاد تاهای تیز است که باعث شکستگی و خط‌خوردن سطح فرش می‌شود. برخی افراد نیز فرش را در حالی که هنوز نم‌دار است تا می‌زنند؛ این کار می‌تواند به سرعت منجر به کپک‌زدگی شود. استفاده از طناب‌های سفت برای بستن فرش هم از دیگر خطاهای رایج است که باعث فرو رفتگی روی الیاف می‌شود. مراقبت از فرش با رعایت همین نکات ساده ممکن است، اما نادیده گرفتنشان می‌تواند آسیب‌های جدی به همراه داشته باشد. اگر فرش را تا زده‌اید و دچار شکستگی و چروک شده است مقاله رفع چروک فرش ماشینی را بخوانید.

چطور فرش را برای جابه‌جایی یا اسباب‌کشی تا کنیم؟

در هنگام اسباب‌کشی، هدف اصلی تا کردن یا رول کردن فرش باید سهولت در حمل‌ونقل و جلوگیری از آسیب باشد. بهترین روش، رول کردن سفت و مرتب فرش و سپس بسته‌بندی آن با نایلون‌های ضخیم است. برای فرش‌های بزرگ، تا کردن پله‌کانی می‌تواند حمل آن را ساده‌تر کند، بدون اینکه فشار زیادی بر نقاط خاص وارد شود. همچنین بهتر است روی بسته‌بندی از ضربه‌گیر استفاده شود تا فرش در برخوردهای احتمالی آسیب نبیند.

روش‌های صحیح نگهداری فرش بعد از تا شدن

بعد از تا کردن، فرش باید در محیطی خشک، خنک و دور از نور مستقیم خورشید نگهداری شود. مکان‌های مرطوب مثل زیرزمین یا انباری‌های بدون تهویه مناسب می‌توانند باعث بیدزدگی یا کپک شوند. بهتر است در صورت امکان، فرش را بیش از چند ماه در حالت تا شده رها نکنید و هر از گاهی آن را باز کرده و دوباره تا کنید تا از ایجاد خطوط دائمی جلوگیری شود. قرار دادن چند ماده ضدبید طبیعی نیز در بسته‌بندی می‌تواند از بیدزدگی فرش جلوگیری کند. اگر می‌خواهید علت بید زدن فرش را بدانید و شکل آن را هم ببینید روی بید فرش از کجا می آید کلیک کنید.

چه زمانی بهتر است فرش را تا نکنیم؟

به‌طور کلی فرش را تا نکنید مگر زمانی که واقعاً مجبور باشید. بهترین حالت برای نگهداری و جابه‌جایی فرش همیشه رول کردن است، زیرا در این روش هیچ زاویه تیزی ایجاد نمی‌شود و احتمال شکستگی یا خط افتادن به حداقل می‌رسد. تا کردن تنها زمانی قابل‌قبول است که برای مدت خیلی کوتاه—مثلاً کمتر از یک ساعت—لازم باشد فرش را موقتاً جابه‌جا کنید یا فضایی را خالی کنید. هر نوع تا شدن طولانی‌مدت می‌تواند باعث آسیب‌های دائمی مانند ترک‌خوردگی، شکستگی، موج‌برداشتن یا تغییر شکل الیاف شود. بنابراین تا وقتی گزینه رول کردن دارید، اصلاً به تا زدن فکر هم نکنید، مگر در مواقع کاملاً اضطراری و کوتاه‌مدت.